در صنعت چاپ چه می گذرد؟

بیش از دویست سال از ورود صنعت چاپ به ایران می گذرد. و در طول این سالها فراز ونشیب های بسیاری را به خود دیده است.

بیش از دویست سال از ورود صنعت چاپ به ایران می گذرد. و در طول این سالهافراز ونشیب های بسیاری را به خود دیده است.
در سال 1233 هجری قمری اولین ماشین چاپ وارد ایران شد شهر تبریز.اعزام دانشجویان به اروپا برای تحصیل یکی از عواملی می باشد که را ورود این حرفه را باز کرد که به صورت مفصل می توان آندورهرا در یک سیر تحولی مورد برسی قرار داد. بعد از ورود ماشینی با چاپ حروف سربی، و چاپ کتاب در آن دوره تمایل دولت و روشنفکران را به ادامه این روند را بیشتر می کند و تا جایی پیش می رود که با زندگی مردم گره خورده و آمیخته می شود.

یکی از دلایل پیدایش تفکر انقلابی در دوره مشروطه را می توان چاپ روزنامه ها دانست، یعنی حضور ماسین چاپ در ایران که جایگاه این صنعت مهم را نمایان می کند. در آن دوره روزنامه های صوراسرافیل، وقایع اتفاقیه و دیگر روزنامه ها و حتی کتاب ها. بدون شک صنعت چاب در شکل گیری انقلاب مشروطه و ورود مدرنیته به ایران دانست.

با ورود چاپ به ایران می توان مقوله فرهنگ را هم مورد برسی قرار داد، تاسیس مدرسه دارالفنون از جمله اتفاق هایی بود که باعثرشد این صنعت گردید.یعنی با ترجمه کتاب های درسی این امکان فراهم شد تا ماسین آلات بیشتری وارد ایران شوند. بعد از این دوره مشاهده می کنیم که شهر های بزرگ و مهم آن دوره از جمله، لاهیجان، اصفهان، شیراز و ... صاحب این صنعت می شوند. که همین امر باعث رشد و زمینه ساز ورود تکنولوژی های جدید چاپی می باشد.

از جمله افراد مهم و تاثیر گذار در این صنعت می توان از «مرتضی نوریانی » نام برد، که به ادعای بزرگان و پیشکسوتان این صنعت خدمات ارزنده و شتیانی انجام داده است.ورود ماسین آلات با تكنولوژی های روز با خدمات کامل و ارائه تامین، نگهداری و پشتیبانی از جمله حرکت های موثر بود که باعت رشد چشمگیر این صنعت گردید که متاسفانه اکنون هیچ کدان از این را نمی توان مشاهده کرد.باری با تمام این ها به این سوال می رسیم که اکنون صنعت چاپ چه حال و روزی دارد.با رشد برق آسای دنیای فناوری و تکنولوژی، و ورود چاپ سه بعدی آیا ایران از این ها سهمی دارد یا خیر؟

در این زمینه اولین نهادی که به چشم می خورد اداره کل چاپ و نشر می باشد، که به عنوان متولی این صنعت، نمی دانیم وظیفه اصلی اش چیست. در آیین نامه اش به چه مواردی اشاره شده است. آیا برای چاپخانه دارها این امر مهم نمی باشد که متولی یک صنعت هیچ اطلاعی از آن ندارد و نمی داند که چاپ کدام مسیر را در پیش گرفته و به کجا خواهد رفت. یک روز دانشگاه چاپ تعطیل می شود. فردا چاپخانه ها یا تعطیل شده اند و یا در آستانه تعطیلی قرار دارند. بدون آموزش نیروهای متخصص چگونه می توان چرخ صنعت را به حرکت در آورد، ورود اولین ماشین چاپ مصادف شد با اینکه کسی که می خواهد با این ماشین کار کند باید به روسیه برود و آموزش ببیند. حالا در سطحی بزرگ و نگاهی کلان به این صنعت مسئله آموزش امری مفید می باشد که متاسفانه در ایران این مهم به حساب نمی آید. این را می توان در تمام بخش ها تعمیم داد.

همین بی سامانی ها باعث می شود تا گردونه بلبشو تندتر بچرخد و کسانی بخشی از کار در دست آنهاست از آب گل آلود ماهی بگیرند. نگاه کنیم به موضوع تامین قطعات و خدمات پس از چاب می بینیم که واقعا که این موضوع آنقدر حاد شده است که هر قیمتی را که وارد کنده بگوید باید پرداخت شود و یا اینکه با گذشت زمان چاپخانه دار گوشه خانه اش بنشید و باقی ماجرا. آیا مسئول رسیدگی به این همه بی بند و باری کدام نهاد می باشد. ما هم دنبال آن می گردیم.

گفت گشته ایم گرد جهان یافت می نشود

واقعا چه بر سر این صنعت آمده است، حتی اتحادیه ها هم دست روی دست گذاشته اند، سوال می شود اتحادیه های چاپخانه داران برای چه تاسیس شده اند برای اینکه تنها رییس داشته باشند. وقتی به سراغ پیشکسوتان می رویم با بغض در گلو به حال این صنعت حرف می زنند. روزی اتحادیه داشتیم که همه کار می کرد، تمام حقوق معنوی و صنفی اعضایش را مطالبه می کرد.

اما اکنون این صنعت 200 ساله هرروز به سازی می رقصد و از خانه ای به خانه ی دیگر. به راستی با این وضع موجود که پیش آمده می شنویم جشنواره صنعت چاپ برگزار می شود اما چاپخانه دارها اطلاعی ندارند یعنی هنوز فراخوانی منتشر نشده جشنواره ای که در روز ملی صنعت چاپ برگزار می شد. این ویروس مسری به همه سرایت کرده.

سخن بسیار می توان گفت و کلام فراوانی می شود نوشت. ای کاش از مقصد ای که به ترکستان است منصرف شویم. و وظیفه خودمان را به درستی انجام دهیم.

منبع: اخبار چاپ